X 20

Ekonomide herkesin bilmesi gereken 10 terim

Finansal okuryazarlık gibi ekonomik okuryazarlık da bireylerin, finansal durumlarını kontrol edebilmek ve varlıklarını yönetebilmek için öğrenmesi gereken bir kavramlardan biridir.
 Tarih: 13-10-2022 07:54:44
Ekonomide herkesin bilmesi gereken 10 terim

Ekonomik okuryazarlık, insanlara kendi ekonomilerini anlamalarını ve yönetebilmelerini sağlarken, kendilerini doğrudan veya dolaylı olarak etkileyecek olayları yorumlayabilmelerine yardımcı olur. Ekonomik okuryazarlığı teşvik etmek adına, halk arasında da sıkça karşılaşabileceğiniz ekonomi terimlerini haberimizde sizler için açıkladık.

 

1-MİKROEKONOMİ VE MAKROEKONOMİ

Ekonominin iki ana akımından biri olan

Mikroekonomi; ne, nasıl ve kimler için üretilecek gibi soruları cevaplar. Aynı zamanda, tüketici ve firmaların nasıl karar aldıklarını ve piyasada nasıl birbirlerinden etkilendiklerini araştırır. Makroekonomi ise faiz oranları, gayri safi yurt içi hasıla (GSYH), istihdam, işsizlik, enflasyon, toplam üretim gibi konularla ilgilenir.

 

2-ARZ VE TALEP YASASI: EKONOMİNİN TEMEL TAŞI

Bir ekonomide diğer her şey sabitken, bir ürün veya hizmetin arzı yükselirse fiyatı düşer, fakat bu ürün ve hizmete olan talep artarsa fiyat da artar.

Basit bir çıkarımla, fazla mısır üretimi olduğunda mısır fiyatları düşer. Bunun tersi de geçerlidir.

 

3-MARJİNAL FAYDA

Bireyler genellikle bir nesneye ya da ürüne sahip olduklarında, o nesnenin değeri bireye olduğundan daha düşük gelmeye başlar.

Bu nedenle ayda 1000 TL kazandığımızdaki 100 TL, ayda 10bin TL kazandığımız zamandan daha değerli olacaktır. Bu, fiyatların ayarlanmasında yaygın olarak kullanılır.

 

4-GAYRİ SAFİ YURT İÇİ HASILA (GSYH)

GSYH, bir ekonominin büyüklüğünün temel ölçüsüdür. Kavramsal olarak o ülke içindeki tüm çalışanların gelirlerinin toplamını veya o ülkenin milli gelirini ifade eder.

Yani GSYH, üretilen tüm mal ve hizmetlerin piyasa değerinin toplamına eşittir. GSYH’nin bileşenleri ise aşağıdaki gibidir:

GSYH = Tüketim + Yatırım + Devlet Harcamaları + Net İhracat

Şu anda ABD, yaklaşık 19 trilyon 485 milyon dolar GSYH ile dünyanın en büyük ekonomisidir1. Bu, ABD'de her yıl 19 trilyon 485 milyon dolarlık değer üretildiği anlamına gelir.

 

5-BÜYÜME ORANI

Bir ekonominin büyümesi genellikle GSYH büyüme oranıyla ölçülür. GSYH, milli gelirin bir ölçüsü olduğundan, bu büyüme oranı, ortalama bir kişinin gelirinin her yıl nasıl büyüdüğünün kaba bir göstergesidir.

 

6-ENFLASYON

Fiyatlar genel seviyesinde bir önceki döneme göre (çoğunlukla bir önceki ay veya yıl) gözlenen yükseliş yüzdesine enflasyon denir. Eğer fiyatlar genel seviyesinde bir düşüş olursa bu durumda da “deflasyon” terimi kullanılır.

Dünyanın hemen her ekonomisinde az veya çok enflasyon yaşanmakta, hatta bazı ülkelerde enflasyon bir büyüme politikası olarak izlenmektedir. Bir ülkede enflasyondan bahsedilebilmesi için fiyatlardaki yükselişin tek veya bir grup üründe değil, tüm mal ve hizmetlerde yani fiyatlar genel seviyesinde yaşanması gerekir.

 

7-FAİZ ORANLARI

Bir borç anlaşmasının satışı sonucu elde edilen gelir oranıdır. Kısa vadede bu oran genellikle merkez bankaları tarafından belirlenir.

Uzun vadede ise piyasa tarafından belirlenir ve enflasyon ve ekonominin uzun vadeli beklentilerine bağlıdır. Merkez bankalarının kısa vadeli oranları kontrol ettiği mekanizmaya, para politikası denir.

 

8-FAİZ ORANLARI VE BÜYÜME İLİŞKİSİ

Faiz oranları ile büyüme arasında neredeyse ters bir ilişki vardır. Faiz paranın maliyetidir ve faizler yükseldikçe yatırım yapmak daha maliyetli hale gelir. Bu nedenle faiz oranları arttığında yatırımlar azalır ve ekonomik büyüme düşme eğilimine girer.

 

9-İŞ DÖNGÜSÜ

Ekonomilerin yükseliş ve düşüş dönemleri yaklaşık 7 yıllık döngüler halindedir. Döngünün başlangıcında hızlı bir ekonomik büyüme görülür, daha sonra zirveye ulaşılır, ardından durgunluğa (negatif büyüme ve/veya artan işsizlik dönemi) yol açan bir daralma olur ve sonunda tekrar bir genişlemeyle devam eder.

 

10-FIRSAT MALİYETİ

Bir aktivite gerçekleştirdiğimizde, olası alternatifleriyle karşılaştırarak bu aktivitenin ne kadar iyi ve faydalı olduğunu analiz etme eğiliminde oluruz. Örneğin, bir tatil günü bir proje üzerinde çalışırken, ailemizle vakit geçirmek istiyor olabiliriz.

Bu durumda mevcut planın yani çalışma planının alternatif plandan yani aileyle vakit geçirmekten daha çekici ya da kazançlı yönleri olmalıdır. Alternatifin bu değeri "fırsat maliyeti" olarak adlandırılır ve vazgeçtiğiniz şeyin değeridir.

Bir başka yaklaşımla ayda 10 bin TL gelir elde ettiğiniz bir işi bırakırsanız, başlangıç ​​fırsat maliyetiniz yine ayda 10 bin TL olur. Kazancınız vazgeçtiğinizden daha yüksek olmalıdır.

  Editör: Vandahaber   Kaynak: NTV Haber
  YORUMLAR 0 Yorum YORUM YAP
Bu Haber'e ilk yorum yapan siz olun.
  FACEBOOK YORUM
Yorum
  DİĞER EKONOMİ Haberleri
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Fenerbahçe 13 9 2 2 36 14 29 +22
2 Galatasaray 13 8 2 3 23 10 27 +13
3 Adana Demirspor 13 6 1 6 24 14 24 +10
4 Konyaspor 14 6 2 6 16 9 24 +7
5 Başakşehir FK 13 7 3 3 19 15 24 +4
6 Kayserispor 14 7 5 2 20 15 23 +5
7 Trabzonspor 13 6 2 5 19 16 23 +3
8 Beşiktaş 13 6 3 4 26 18 22 +8
9 Alanyaspor 14 4 5 5 19 24 17 -5
10 Gaziantep FK 13 4 5 4 19 19 16 0
11 Antalyaspor 12 5 6 1 19 21 16 -2
12 Giresunspor 13 4 6 3 13 20 15 -7
13 Kasımpaşa 13 4 6 3 11 22 15 -11
14 Hatayspor 13 4 7 2 12 22 14 -10
15 Fatih Karagümrük 13 3 6 4 24 27 13 -3
16 MKE Ankaragücü 13 3 6 4 16 21 13 -5
17 Sivasspor 14 2 7 5 13 19 11 -6
18 İstanbulspor 13 2 9 2 12 26 8 -14
19 Ümraniyespor 13 1 8 4 15 24 7 -9
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 16 11 1 4 24 9 37 +15
2 Samsunspor 15 7 2 6 25 13 27 +12
3 Çaykur Rizespor 15 6 1 8 22 11 26 +11
4 Pendikspor 15 7 3 5 21 10 26 +11
5 Keçiörengücü 15 7 3 5 26 19 26 +7
6 Bodrumspor 15 7 4 4 25 17 25 +8
7 Boluspor 15 7 4 4 15 13 25 +2
8 Manisa FK 15 6 3 6 22 20 24 +2
9 Bandırmaspor 15 6 3 6 19 19 24 0
10 Sakaryaspor 16 7 8 1 25 25 22 0
11 Altay 15 5 4 6 17 14 21 +3
12 Adanaspor 15 4 5 6 24 24 18 0
13 Göztepe 14 5 6 3 14 14 18 0
14 Tuzlaspor 15 4 7 4 17 21 16 -4
15 Erzurumspor FK 15 3 7 5 15 23 14 -8
16 Altınordu 15 3 9 3 14 27 12 -13
17 Yeni Malatyaspor 15 2 8 5 14 24 11 -10
18 Gençlerbirliği 15 1 10 4 14 29 7 -15
19 Denizlispor 15 1 11 3 10 31 6 -21
Takım O G M B A Y P AV
1 Kocaelispor 17 11 1 5 36 17 38 +19
2 Bucaspor 1928 17 10 2 5 28 10 35 +18
3 İskenderunspor A.Ş. 17 10 3 4 25 14 34 +11
4 Karacabey Belediye Spor 17 8 2 7 24 14 31 +10
5 1461 Trabzon FK 17 8 3 6 19 11 30 +8
6 Ankara Demirspor 17 7 4 6 23 10 27 +13
7 Serik Belediyespor 17 7 4 6 25 21 27 +4
8 Van Spor FK 17 7 4 6 20 17 27 +3
9 Zonguldak Kömürspor 17 8 6 3 20 21 27 -1
10 Kırklarelispor 17 6 4 7 18 14 25 +4
11 Fethiyespor 17 6 8 3 20 26 21 -6
12 Sarıyer 17 4 5 8 20 24 20 -4
13 Kastamonuspor 17 5 7 5 16 22 20 -6
14 Etimesgut Belediyespor 17 4 8 5 19 25 17 -6
15 Adıyaman FK 17 3 7 7 15 23 16 -8
16 Balıkesirspor 17 4 9 4 13 22 16 -9
17 Kırşehir FSK 17 2 7 8 14 21 14 -7
18 Uşak Spor 17 3 10 4 12 25 13 -13
19 Diyarbekir Spor 17 1 10 6 14 29 9 -15
20 Pazarspor 17 1 11 5 11 26 8 -15
Takım O G M B A Y P AV
1 Yeni Mersin İY 15 11 2 2 21 7 35 +14
2 52 Orduspor FK 15 9 3 3 24 14 30 +10
3 Karaköprü Belediyespor 15 8 2 5 18 6 29 +12
4 Karşıyaka 15 8 4 3 16 7 27 +9
5 Belediye Kütahyaspor 15 7 3 5 22 15 26 +7
6 Ağrı 1970 Spor 15 7 3 5 15 9 26 +6
7 Belediye Derincespor 15 7 3 5 18 15 26 +3
8 Nevşehir Belediyespor 15 5 4 6 19 17 21 +2
9 Hacettepe 1945 15 5 5 5 18 19 20 -1
10 Elazığspor 15 5 7 3 16 24 18 -8
11 1954 Kelkit Bld.Spor 15 3 4 8 12 14 17 -2
12 1922 Konyaspor 15 5 8 2 15 21 17 -6
13 Çatalcaspor 15 4 7 4 17 18 16 -1
14 Amasyaspor 1968 Futbol Kulübü 15 4 8 3 11 18 15 -7
15 Şile Yıldızspor 15 2 5 8 13 15 14 -2
16 Yomraspor 15 2 8 5 10 17 11 -7
17 Edirnespor 15 3 11 1 11 23 10 -12
18 Eskişehirspor 15 2 10 3 16 33 9 -17
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 25/12/2022 Adana Demirspor vs Fatih Karagümrük
 25/12/2022 Antalyaspor vs MKE Ankaragücü
 25/12/2022 Galatasaray vs İstanbulspor
 25/12/2022 Gaziantep FK vs Beşiktaş
 25/12/2022 Hatayspor vs Giresunspor
 25/12/2022 Kasımpaşa vs Sivasspor
 25/12/2022 Konyaspor vs Alanyaspor
 25/12/2022 Trabzonspor vs Fenerbahçe
 25/12/2022 Ümraniyespor vs Başakşehir FK
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/12/2022 Samsunspor vs Yeni Malatyaspor
 10/12/2022 Keçiörengücü vs Adanaspor
 10/12/2022 Tuzlaspor vs Çaykur Rizespor
 10/12/2022 Denizlispor vs Altay
 10/12/2022 Göztepe vs Manisa FK
 11/12/2022 Boluspor vs Bandırmaspor
 11/12/2022 Gençlerbirliği vs Erzurumspor FK
 11/12/2022 Altınordu vs Bodrumspor
 12/12/2022 Pendikspor vs Sakaryaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 10/12/2022 Etimesgut Belediyespor vs Kırşehir Futbol Spor Kulübü
 11/12/2022 İskenderunspor A.Ş. vs Bucaspor 1928
 11/12/2022 1461 Trabzon FK vs Fethiyespor
 11/12/2022 Adıyaman FK vs Pazarspor
 11/12/2022 Ankara Demirspor vs Kırklarelispor
 11/12/2022 Diyarbekir Spor vs Sarıyer
 11/12/2022 Karacabey Belediye Spor vs Serik Belediyespor
 11/12/2022 Kastamonuspor vs Kocaelispor
 11/12/2022 Van Spor FK vs Uşak Spor
 11/12/2022 Zonguldak Kömürspor vs Balıkesirspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 10/12/2022 Çatalcaspor vs Amasyaspor 1968 Futbol Kulübü
 10/12/2022 52 Orduspor FK vs Yomraspor
 11/12/2022 Belediye Derincespor vs Hacettepe 1945
 11/12/2022 Belediye Kütahyaspor vs Karşıyaka
 11/12/2022 Edirnespor vs Ağrı 1970 Spor
 11/12/2022 Elazığspor vs Eskişehirspor
 11/12/2022 Nevşehir Belediyespor vs Karaköprü Belediyespor
 11/12/2022 Yeni Mersin İdman Yurdu vs 1954 Kelkit Bld.Spor
 11/12/2022 1922 Konyaspor vs Şile Yıldızspor
 11/12/2022 1922 Konyaspor - Şile Yıldızspor Şile Yıldızspor ligde deplasmandaki son 7 maçında hiç kazanamadı  1922 Konyaspor yenilmez
 11/12/2022 Nevşehir Belediyespor - Karaköprü Belediyespor Nevşehir Belediyespor ligdeki son 7 maçında hiç kaybetmedi  Nevşehir Belediyespor yenilmez
HABER ARŞİVİ
Tüm Anketler
Web sitemize nasıl ulaştınız?
BİZİ TAKİP EDİN
  • YUKARI